Harness & platform
Wat het is
Een harness is alles rond een taalmodel dat bepaalt hoe een agent werkt: de instructies, de tools die hij mag gebruiken, de controles op wat hij oplevert en de skills die hij kan laden. Harness & platform is het vermogen om die omgeving gedeeld en beheerd aan te bieden, zodat niet elk team het wiel opnieuw uitvindt.
Het verschil met Context engineering: context engineering is de kennislaag in de harness. Hier gaat het om de hele werkomgeving, en om de vraag wie die beheert. Het verschil met Verificatie & kwaliteit: daar gaat het om hoe je toetst. De harness is de plek waar die toetsen draaien.
Een herkenbaar voorbeeld: drie teams hebben elk een eigen set prompts, een eigen manier om agents tests te laten draaien en een eigen lijst met verboden commando's. Een verbetering in één team bereikt de andere twee nooit. Een gedeelde harness maakt van drie losse experimenten één leerproces.
Waarom
DORA vond in het AI Capabilities Model (september 2025) dat quality internal platforms een van de capabilities is die het effect van AI versterken. Een goed intern platform zorgt dat de winst van AI niet afhangt van de handigste engineer in het team.
BΓΆckeler (martinfowler.com, april 2026) beschrijft harness engineering als het ontwerpen van alles wat een coding agent stuurt en controleert. Ze onderscheidt guides, die sturen vΓ³Γ³rdat de agent handelt, en sensors, die achteraf controleren. Een deel daarvan is computationeel en goedkoop (tests, linters, typechecks), een deel inferentieel en duurder (een model dat beoordeelt).
De positie van dit model: het generieke deel van de harness is steeds vaker in te kopen. Agent-runtimes leveren de loop, tools, contextbeheer en sandboxes mee. Wat overblijft, is het domein-specifieke deel: jouw skills, jouw regels, jouw controles. Dat is organisatie-eigendom en kan niet worden ingekocht.
Wat je nodig hebt
Een standaardroute voor AI-tooling (blok T1): welke tools zijn ingericht, met verwerkersovereenkomst, en hoe snel krijg je een nieuwe. Duurt de intake langer dan het omzeilen, dan wint het omzeilen.
Hoe je het meet
Het aantal gedeelde skills is makkelijk op te voeren met skills die niemand gebruikt. Tel alleen skills die in het afgelopen kwartaal door iemand buiten de auteur zijn gebruikt, en die een baseline-test hebben.
Instrumenten om in te groeien
Wat je zelf bouwt en wat je koopt
Twee vragen ordenen de harness. Is het generiek of domein-specifiek? En werkt het stroomopwaarts, door de agent te sturen voordat hij handelt, of stroomafwaarts, door te controleren wat hij oplevert? Dat geeft vier kwadranten.
| Kwadrant | Wat | Voorbeelden | Eigenaar |
|---|---|---|---|
| Vibe harness domein-specifiek Β· stroomopwaarts | Skills waarmee domeinexperts hun kennis en bedoeling vastleggen, zonder te weten hoe een agent werkt. Dit kun je niet inkopen. | /interview, /scenarios, /ubiquitous-language | Stream-aligned team, enabling team |
| Cognitieve patronen generiek Β· stroomopwaarts | Redeneerpatronen zoals chain of thought, reflectie op de eigen output en het coΓΆrdineren van meerdere agents. Grotendeels beschikbaar uit de community. | Chain of thought, reflectie, lead-agent | Community, leverancier |
| Spec harness domein-specifiek Β· stroomafwaarts | Kwaliteitspoorten op wat de agent produceert: domeinpatronen, codestijl en architectuurregels, afgedwongen via hooks. | /review, /ddd-check, /audit-trail, contracttests, hooks | Stream-aligned team, platformteam |
| Builder harness generiek Β· stroomafwaarts | De runtime: agent-loop, tools, contextbeheer, hooks en sandbox. Steeds vaker kant-en-klaar; wat overblijft is configuratie. | Claude Code, Cursor, agent-SDK's, MCP-servers | Leverancier, platformteam |
Een agent is een model plus een harness. Het model en de builder harness koop je in. De twee domein-specifieke kwadranten blijven eigen engineeringwerk, en dat onderscheid wordt scherper naarmate runtimes meer standaard meeleveren. Veel organisaties investeren alleen stroomafwaarts, in controles achteraf. Controles zonder goede sturing vooraf zijn duur en reactief.
- Guides (stroomopwaarts): projectinstructies (AGENTS.md), een begrippenlijst (ubiquitous_language.md), gedragsscenario's (scenarios.md) en vaste outputformaten. Zie Context engineering.
- Sensors (stroomafwaarts): architectuur-fitnesschecks, validatie van domeinpatronen, audit trails, een model als beoordelaar en hooks. Zie Verificatie & kwaliteit.
De architectuur convergeert
De toonaangevende coding agents lijken inmiddels meer op elkaar dan hun onderliggende modellen. De harness-patronen convergeren: het vak vindt een dragende architectuur, los van de modelkeuze. Tegelijk worden modellen getraind met harness-primitieven zoals bestandsoperaties, shell-commando's en subagents. Dat maakt ze daar beter in, maar ook gevoelig: verander je de logica van een tool, dan kan het gedrag onverwacht verslechteren. Test een harness-wijziging daarom zoals je een codewijziging test.
Van prompt naar plugin: zes groeifasen
Kennis voor agents groeit in fasen. Elke fase bouwt voort op de vorige; de laatste kolom zegt wanneer je de stap omhoog maakt.
| Fase | Wat | Stap omhoog als |
|---|---|---|
| Losse prompt | Een instructie die je typt als je hem nodig hebt. Verdwijnt na de sessie. | je dezelfde aanpak drie keer of vaker gebruikt. |
| Projectinstructies | Een bestand dat in elke sessie binnen een project automatisch laadt: AGENTS.md, met CLAUDE.md als Claude-specifieke variant ernaast. | afspraken voor iedereen in het project moeten gelden, niet alleen voor jou. |
| Skill | Een herbruikbare instructieset in een eigen bestand, aanroepbaar met een slash-command en deelbaar buiten het project. | het patroon ook voor collega's of andere repositories bruikbaar moet zijn. |
| Agent | Een skill die meerdere stappen zelfstandig uitvoert: bestanden lezen, code aanpassen, tests draaien, committen. | een taak uit meer dan één actie bestaat en van begin tot eind afgehandeld kan worden. |
| MCP-server | Een koppeling met externe systemen via een open standaard: issuetracker, chat, databases, interne API's. | de agent live data of acties in andere systemen nodig heeft. |
| Plugin | Skills, agents en koppelingen gebundeld en verspreid via een marketplace. Installeerbaar zonder technische setup, automatisch bijgewerkt. | β |
Hoe een skill eruitziet
Een skill is een markdown-bestand met frontmatter. Niets meer: dat maakt hem deelbaar en beheersbaar.
---
name: augmented-commit
description: Schrijft een conventional commit-bericht op basis van de staged diff.
allowed-tools: Bash
---
# Schrijf een commit-bericht
1. Voer `git diff --cached` uit om de staged wijzigingen te lezen.
2. Bepaal het type: feat / fix / refactor / docs / chore / test.
3. Schrijf het bericht: `type(scope): korte beschrijving`
4. Commit zonder --no-verify.
Dit voorbeeld is Claude Code-specifiek. Het patroon, een herbruikbare instructieset met een levenscyclus, is generiek; andere leveranciers hebben vergelijkbare vormen.
Skills als product
Behandel gedeelde skills als product: verkrijgen, beheren en verspreiden.
- Verkrijgen β kijk eerst buiten. Ingebouwde skills, community-collecties zoals Awesome Copilot en Awesome Claude Skills, en skills van leveranciers. Bouw pas zelf als die drie niets opleveren.
- Beheren β één centrale repository, wijzigingen via pull requests. Schrijf testcriteria vΓ³Γ³r de skill en meet eerst wat de agent zonder skill doet (baseline). Houd een skill onder de 500 regels en laad details pas als ze nodig zijn: instructies, dan referentiebestanden, dan scripts. Test in drie lagen: structureel (formaat), gedrag (scoort het op een rubric?) en taak (lukt het end-to-end?). Een open-source startpunt is promptfoo.
- Hertesten β een skill is afgestemd op een model. Gedrag dat op de ene generatie werkte, verschuift niet vanzelf mee. Hertest gedeelde skills bij elke nieuwe modelgeneratie.
Geef elke skill een status:
- Draft β geschreven, nog niet getest buiten de auteur.
- Actief β getest tegen een baseline en in gebruik door minstens één ander.
- Verouderd β gedrag veranderd na een modelwissel, of scope niet meer relevant.
- Gearchiveerd β bewust uit circulatie, met behoud van de geschiedenis.
Een skill die niemand kent, bestaat niet. Kies het kanaal per doelgroep:
| Doelgroep | Kanaal | Eigenaar |
|---|---|---|
| Developers | In de repository (bijvoorbeeld .claude/skills/), automatisch geladen | Stream-aligned of platformteam |
| Power users | Plugin-marketplace, met automatische updates | Enabling team of community |
| Kenniswerkers | Upload in de chat-omgeving, zonder technische kennis | Stream-aligned team (domeinexpert) |
| Hele organisatie | Centraal beheerde instellingen die andere niveaus kunnen overschrijven | Platformteam |
| Externe systemen | MCP-server | Platformteam of leverancier |
Van patroon naar actieve skill
In elke Promptington-sessie en elke retro komen patronen boven die de repository verdienen. Vijf stappen:
- Het patroon herhaalt zich: je gebruikt dezelfde aanpak drie keer of vaker.
- Beschrijf in één zin wat de skill doet en voor wie. Lukt dat niet, dan is de scope te breed.
- Sla hem op als skill-bestand met frontmatter (name, description).
- Laat één collega hem testen op een echte taak, niet op een voorbeeld dat je zelf bedacht.
- Sla de baseline op, zet de status op Actief en meld hem in het team.
Hooks: van suggestie naar garantie
Instructies zijn suggesties; een agent kan ze negeren. Hooks zijn scripts die op vaste momenten draaien, bijvoorbeeld vΓ³Γ³r een commit of na een bestandswijziging, en zetten regels om in garanties: destructieve commando's blokkeren, tests afdwingen vΓ³Γ³r een push. Ontwerpprincipe: een geslaagde controle zegt niets, een gefaalde geeft de fouttekst terug zodat de agent zichzelf corrigeert.
Hoeveel harness heb je nodig?
Harnessen is een afweging zoals microservices of monoliet: de principes gelden altijd, de volledige uitrol niet. De vraag is niet Γ³f je harnast, maar hoeveel.
- Incidenteel AI-gebruik in losse sessies: goede prompts en een paar skills. Een volledige architectuur is overengineering.
- Teams die dagelijks met agents werken: projectinstructies, een gedeelde skill-repository en een paar domein-specifieke controles.
- Organisatiebreed of met autonome agents: stroomopwaarts en stroomafwaarts als geΓ«ngineerd werk, met eigenaarschap per teamtype en de harness als dienst van een platformteam.
Lees en luister verder
Het model koop je in. De harness eromheen bepaalt of het voor jouw organisatie werkt, en die harness is van jou.